KISZONKA

Kiszonka

Kiszonka to podsuszona trawa, lucerna lub mieszanka traw z roślinami motylkowatymi zakonserwowana w sposób naturalny w wyniku fermentacji biologicznej lub chemicznie przy użyciu konserwantu. Bakterie fermentacji kwasu mlekowego znajdują się na roślinach, z tym, że na różnych roślinach i w różnych fazach rozwoju cechuje je duża zmienność.

Aby doszło do procesów fermentacyjnych konieczne jest zachowanie warunków beztlenowych, dlatego w tym celu masę zieloną się ugniata. Ugniatanie musi następować warstwowo. Warstwy powinny być możliwie najcieńsze i rozprowadzane regularnie po całej powierzchni silosu lub pryzmy. Po zakończeniu ugniatania odcinamy dostęp powietrza okrywając szczelnie folią oraz zabezpieczamy przed uszkodzeniami mechanicznymi dociskamy (workami z piaskiem, oponami lub ziemią).

Kiszonkę można też przygotować w rękawie lub balotach okrągłych lub prostopadłościennych przy zachowaniu warunków beztlenowych dzięki dobremu zbiciu i owinięciu folią.

Przygotowanie kiszonki w belach wiąże się z większym kosztem związanym z zakupem folii ale za to posiada wiele zalet, które sprawiają, że sposób ten posiada szerokie grono zwolenników tej metody. Jednostki pokarmowe przy prawidłowej i fachowej obróbce kiszonki posiadają wysoką jakość. W tym przypadku nie ma obawy w przeciwieństwie do silosów przejazdowych, że powstaną ubytki składników pokarmowych spowodowane otwieraniem silosu. Bele kiszonki zużywane są na bieżąco, przez co kiszonka nie ma wystarczająco dużo czasu, aby mogło dojść do fermentacji leżakowej. Zalety kiszonki w belach uwidaczniają się w szczególności w terenach górzystych. Dzięki dużej elastyczności tej metody kiszonkę można przygotowywać stopniowo w zależności od prędkości dochodzenia roślin na poszczególnych polach przez co możemy produkować kiszonkę w optymalnym dla nas czasie. Umożliwia to zatem zakiszanie mniejszych ilości plonów. Składowanie jest równie proste. Nie są potrzebne żadne budowle, wystarczy po prostu stabilne i czyste podłoże zabezpieczone przed zwierzyną i gryzoniami. Również w czasie zimy warto regularnie sprawdzać ich stan.

Kolejny plus to możliwość zwijania w bele dowolnej ilość kiszonki odpowiadającej dziennemu żywieniu zwierząt, nie trzeba więc za każdym razem odmierzać tej samej porcji paszy, co też znacząco wpływa na jakość pokarmu, gdyż mniej zielonki ulega zapleśnieniu. Jej jakość poprawia również to, że w belach z kiszonką nie ma wycieku soków. Kolejną zaletą jest nieskomplikowany handel belami kiszonki. Jako zamknięty zbiornik fermentacyjny bele kiszonki można wygodnie sprzedawać i transportować.

Należy jednak pamiętać o kilku istotnych kwestiach. Z samymi belami trzeba postępować w miarę możliwości ostrożnie, by zapobiec przedziurawieniu folii podczas ich zwożenia – dlatego też możliwe jest owijanie bel w miejscu składowania. Ich składowanie powinno się odbywać na wyrównanej powierzchni, z dala od cieków wodnych.

W czasie procesów fermentacyjnych dochodzi do przemiany cukrów na kwasy organiczne, z których najbardziej pożądanym jest kwas mlekowy jak również w odpowiednich proporcjach kwas octowy i propionowy.

Zmienia się pH materiału na kwaśne. Kiszonka nie popsuje się i można ją długo przechowywać pod warunkiem utrzymania braku dostępu powietrza. W takich warunkach giną niepożądane mikroorganizmy powodujące gnicie materiału oraz rozkład białka.

Im więcej cukrów tym rośliny łatwiej się zakiszają.